[Tìm hiểu] IPO là gì? Các thông tin có liên quan đến IPO

Mục lục

1. Tìm hiểu IPO là gì?

Có lẽ đối với giới kinh doanh trên thương trường sẽ không thể nào không biết đến IPO. Đây là một từ viết tắt từ tiếng Anh Initial Public Offering và mang nghĩa gốc chính là “Phát hành lần đầu tiên ra công chúng”. Thuật ngữ này được nói đến một công ty lần đầu tiên bắt đầu huy động vốn rộng rãi trên thị trường từ việc phát hành cổ phiếu và thực hiện đưa lên sàn giao dịch chứng khoán. Sàn chứng khoán này sẽ giúp cho các công ty có thể huy động vốn nhanh nhất, khẳng định và củng cố được uy tín của mình trên thị trường kinh doanh đầy biến động. Đối với việc phát hành này thì công chúng sẽ được hiểu một tập hợp các nhà đầu tư với giá trị chứng khoán đủ lớn để tiến hành chào bán. Sau lần đầu tiên phát hành ra công chúng, thị trường này thì các công ty cổ phần sẽ trở thành công ty cổ phần đại chúng hay công ty đại chúng.

Ngoài cổ phiếu dùng để phát hành trên sàn giao dịch thì các chứng quyền, chứng khoán có tài sản đảm bảo cho công ty chứng khoán phát hành ra cũng sẽ được gọi là IPO (hoạt động phát hành chứng quyền lần đầu tiên).

Ngay sau khi phát hành lần đầu ra công chúng, các công ty đó có thể phát hành thêm nhiều cổ phiếu tùy thuộc vào nhu cầu của thị trường và điều kiện kinh tế - tài chính của doanh nghiệp. Khi tận dụng mua bán cổ phiếu của các công ty khác trên sàn giao dịch cũng là vấn đề mà các công ty đang bắt đầu sáp nhập, mua lại các công ty nhỏ hơn. Điều này sẽ khá cần thiết và cũng là một trong những chiến thuật quan trọng của các doanh nghiệp lớn trên thị trường. Vậy IPO ra đời với mục đích gì? Câu trả lời sẽ được tiết lộ trong phần tiếp theo.

2. IPO xuất hiện với mục đích gì?

Thị trường cạnh tranh ngày càng có nhiều thay đổi lớn, các doanh nghiệp xuất hiện ngày càng nhiều. Các doanh nghiệp ngày càng cạnh tranh nhau, bắt buộc phải mở rộng quy mô sản xuất, kinh doanh của mình để có thể phát triển và thu hút đầu tư hơn. Có rất nhiều cách để thu hút, mở rộng hoặc kêu gọi vốn đầu tư về cho mình, thế nhưng cách phổ biến nhất mà các doanh nghiệp sử dụng đó chính là phát hành cổ phiếu, niêm yết cổ phiếu trên sàn giao dịch chứng khoán. Hình thức này không những giúp huy động vốn nhanh mà nó còn giúp cho các nhân viên trong công ty có cơ hội có cổ phần.

Bên cạnh đó thì IPO còn giúp các doanh nghiệp thực hiện một số mục đích như sau:

+ IPO giúp cho các doanh nghiệp lần đầu tiên phát hành trước công chúng, khẳng định vị thế của doanh nghiệp mình trên thị trường. Có thể khẳng định về nguồn lực tương đối mạnh của mình. Bởi khi phát hành cổ phiếu, chứng tỏ số lượng cổ phiếu và tài sản của công ty đó phải tương đối lớn thì mới có thể đáp ứng được. Có thể góp phần tăng thương hiệu và độ uy tín trên thị trường hiện nay. Khi các doanh nghiệp phát hành cổ phiếu trên sàn giao dịch chứng khoán rộng rãi cho nhiều người biết đến. Vô hình chung các doanh nghiệp lớn khác và khách hàng cũng sẽ tin tưởng hơn.

+ Khi phát hành IPO thì nó sẽ giúp cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp được xuân sẻ hơn. Có khả năng huy động vốn nhanh hơn, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp đang cần nguồn vốn gấp để đầu tư cho kinh doanh. Khi lượng cổ phiếu bắt đầu ra mắt trên sàn chứng khoán thì chắc chắn sẽ thu hút được rất nhiều sự quan tâm đến từ các doanh nghiệp lớn khác. Nếu như họ cảm thấy công ty bạn đủ độ hấp dẫn và có tiềm năng thì việc đầu tư vào là đương nhiên.

+ Nhờ vào quá trình IPO nó đem lại nhiều lợi ích, hiệu quả hơn so với việc doanh nghiệp phát hành trái phiếu.

+ Không những giúp cho doanh nghiệp thu hút vốn đầu tư của doanh nghiệp lớn mà hoạt động cổ phần hóa còn giúp cho chính công ty đó có thể thu hút được nguồn nhân lực lớn. Kích thích khả năng làm việc của đội ngũ nhân viên, đặc biệt khi họ đã trở thành cổ đông chính thức của công ty. Họ sẽ phát huy hết khả năng và cống hiến hết mình cho sự phát triển chung.

+ Đối với nhiều doanh nghiệp có thể nói quá trình IPO chính là một bàn đạp, bước đệm để thực hiện quá trình mua lại, sáp nhập các doanh nghiệp nhỏ có tiềm năng lớn trong tương lai.

Đó chính là một vài mục đích mà IPO đem lại cho các doanh nghiệp mới ra mắt công chúng và cả những doanh nghiệp lớn nữa.

3. Các cách thức để có thể chào bán IPO

Cách thức để có thể chào bán IPO trên sàn chứng khoán như thế nào? Để có thể chào bán được thì cần phải tuân theo luật chứng khoán. Nó giống như việc bạn mới ra nhập một cuộc chơi nào đó thì điều kiện bắt buộc đầu tiên là phải đồng ý với phức thức, luật chơi mà họ đưa ra. Dựa trên luật chứng khoán thì IPO được phép thực hiện thông qua những phương thức như sau:

- Thứ nhất có thể thông qua những phương tiện thông tin đại chúng như là: Tivi, đài, báo in, internet,…

- Thứ hai, thực hiện theo kiểu đấu giá giảm dần hay còn gọi là đấu giá kiểu Hà Lan: Đây là một hình thức đấu giá khá quen thuộc đối với nhiều doanh nghiệp, nó có thể là một món hàng nào đó được chào bán với giá vô cùng cao, đôi khi còn cao hơn nhiều so với thực tế. Đương nhiên là nếu như bán với mức giá đó thì sẽ rất có lời, thế nhưng hầu như các doanh nghiệp đều không chấp nhận mức giá đó và bắt đầu giảm dần giá xuống cho đến một mức cố định mà họ có thể chấp nhận được. Đây chính là hình thức đấu giá kiểu Hà Lan mà mọi người hay nhắc đến.

- Thứ ba, chào bán IPO theo kiểu bảo lãnh cam kết thực hiện

- Thứ tư chào bán IPO theo kiểu dịch vụ với trách nhiệm cao nhất tốt nhất

- Thứ năm chào bán theo kiểu mua buôn và sau đó lại chào bán lại

- Thứ sáu là chào bán theo kiểu tự phát hành

Đó chính là cách thức để có thể chào bán IPO trên sàn giao dịch chứng khoán. Thế nhưng các phương thức và thủ tục đối với việc này lại vô cùng khó khăn và phức tạp. Nó liên quan đến nhiều loại giấy tờ khác nhau, vì thế mà các doanh nghiệp cần phải hỗ trợ lẫn nhau trong mỗi phi vụ IPO. Tuy nhiên riêng với Mỹ thì các công ty về luật, chứng khoán, kiểm toán sẽ đứng ra hỗ trợ trực tiếp cho các doanh nghiệp với phi vụ IPO này.

4. Các doanh nghiệp hiện nay cần điều kiện gì để thực hiện IPO

Cách thức chào bán IPO là như vậy, còn điều kiện để các doanh nghiệp có thể thực hiện IPO là gì? Cùng theo dõi trong phần này nhé!

Để doanh nghiệp có thể ra mắt công chúng lần đầu và thực hiện IPO thì cần phải tuân thủ, đáp ứng những điều kiện bên dưới đây:

+ Công ty đó phải có số vốn điều lệ trong sổ kế toán ngay tại lúc đăng ký thủ tục IPO là 10 tỷ đồng trở lên. Đây là một con số khá lớn mà các doanh nghiệp cần phải cân nhắc để có thể thực hiện IPO.

+ Những hoạt động kinh doanh trong năm gần nhất tính đến thời điểm đăng ký để phát hành cổ phiếu phải có lãi. Khi hoạt động kinh doanh có lãi thì mới chứng minh được doanh nghiệp bạn có khả năng, tiềm lực để phát triển.

+ Công ty muốn phát hành IPO thì cần phải chuẩn bị kế hoạch và phương án cụ thể cho việc thực hiện IPO như thế nào của mình. Nguồn vốn sau khi huy động IPO cần phải được hội đồng quản trị đồng chấp thuận và cam kết thực hiện nó.

+ Nếu như công ty của bạn là công ty có 100% vốn là vốn đầu tư nhà nước mà muốn thực hiện IPO thì phải chuyển đổi loại hình công ty thành công ty cổ phần thì mới có thể thực hiện được.

+ Đối với những doanh nghiệp thuộc trong ngành, lĩnh vực cơ sở y tế và cơ sở hạ tầng thì phải có ít nhất một dự án từ trước tới này là đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng thuộc đề án phát triển kinh tế, xã hội từ bộ, ngành. Cần phải có dự án được cấp thẩm quyền, được các tổ chức tài chính và chứng khoán bảo lãnh phát hành cho.

+ Đối với những công ty đang có vốn đầu tư nước ngoài mà muốn phát hành IPO thì cần phải chuyển đổi mô hình thành công ty cổ phần, sau đó lập hồ sơ để đăng ký IPO qua sự tư vấn của một công ty chứng khoán nào đó.

Đây chính là điều kiện để công ty, doanh nghiệp khi thực hiện IPO cần phải đáp ứng. Người ta thực hiện IPO bởi nó đem lại nhiều lợi ích, giúp hoàn thành nhiều mục tiêu cho doanh nghiệp. Thế nhưng bên cạnh đó thì vẫn có những rủi ro lớn mà doanh nghiệp cần phải chú ý đến.

5. IPO đem lại hiệu quả lớn nhưng cũng không tránh khỏi rủi ro

IPO được áp dụng và phát hành rộng, dường như nó còn đang trở thành một phương thức tối ưu nhất khi các doanh nghiệp đủ điều kiện muốn huy động vốn. Đem lại không ít những hiệu quả, thế nhưng chúng ta cũng không thể nào phủ nhận được những rủi ro mà nó đem lại. Các rủi ro đó bao gồm như sau:

+ Khi đưa thông tin trên sàn giao dịch chứng khoán, buộc các công ty phải đưa ra các thông tin mà minh bạch chúng một cách tối đa. Chính điều này khiến cho công ty đó khó kiểm soát về hệ lụy minh bạch thông tin. Có thể đối thủ cạnh tranh sẽ biết và họ có thể chơi xấu doanh nghiệp.

+ Khi thực hiện IPO thì các doanh nghiệp vô tình sẽ gặp phải áp lực khá lớn đó chính là duy trì tốc độ tăng trưởng của mình trước nguồn đầu tư từ thị trường và các cổ đông trong công ty.

+ Nếu như huy động vốn thành công thì không sao, còn nếu như huy động vốn không thành công thì chính doanh nghiệp đó sẽ phải chịu một khoản chi phí khá lớn để phát hành cổ phiếu. Nó bao gồm rất nhiều loại chi phí khác nhau như: Chi phí tư vấn, chi phí phát hành, chi phí trung gian, chi phí cho ngân hàng đầu tư,…

+ Rủi ro nữa mà IPO có thể đem lại chính là công ty sẽ mất dần đi việc kiểm soát hoạt động mà nó sẽ phải qua biểu quyết, thống nhất từ cổ đông.

+ Đối với hội đồng quản trị của công ty và những nhà điều hành đều sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật,..

Như vậy chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu xong về IPO là gì? Đối với những công ty, doanh nghiệp cần phải áp dụng IPO một cách cân nhắc và hiệu quả nhất. Bên cạnh đó cũng phải đề phòng những rủi ro mà IPO đem đến.

Đăng ngày 20/11/2020, 42 lượt xem