Lỗ hổng bảo mật là gì? Giải pháp khắc phục lỗ hổng bảo mật

Mục lục

1. Lỗ hổng bảo mật được hiểu như thế nào?

Lỗ hổng bảo mật được hiểu là những lỗi sai gây ra các kẽ hở - là cơ hội cho các hacker tấn công và phá hủy hệ thống Website đó. Lỗ hổng bảo mật xảy ra do cả nguyên nhân khách quan và nguyên nhân chủ quan khi các lập trình viên thực hiện sai sót, trong khi đó Hacker có thể lợi dụng hình những lỗ hổng về bảo mật để phá hủy hệ thống trong website bằng cách tiêm các mã độc, hoặc cũng có thể do nguyên nhân và các vấn đề về hệ thống máy tính trước đó. 

Lỗ hổng bảo mật có thể xuất hiện tại những nơi dễ nhìn thấy - dễ phát hiện như tại các hệ điều hành, các thiết bị như Router, Modern. Nhưng đôi khi nó cũng có thể ẩn nấp ở những nơi khó có thể phát hiện ra được. 

Lỗ hổng bảo mật xảy ra do các nguyên nhân khách quan từ phía hệ thống có thể do hệ thống, trình duyệt tại các ứng dụng/web có vấn đề, quá cũ hoặc lỗi thời. Nhưng nó cũng có thể xảy ra do quá trình quản lý và thực hiện thao tác không chính xác, gây ra các lỗi sai, sơ suất và dẫn đến tình trạng lỗ hổng bảo mật. 

2. Lỗ hổng bảo mật được phân chia cấp độ như thế nào?

Tùy thuộc vào từng mức độ ảnh hưởng, hậu quả mà lỗ hổng bảo mật gây ra mà sẽ có các cấp độ tương ứng. Cụ thể, lỗ hổng bảo mật được phân chia thành 3 cấp độ như sau: 

Lỗ hổng bảo mật cấp độ A là mức độ thấp nhất gây ra các hậu quả như sau: Chất lượng của dịch vụ bị ảnh hưởng, Hacker có thể đạt được quyền truy cập, hệ thống không bị phá hủy nhưng bị ảnh hưởng làm gián đoạn quá trình hoạt động. 

Lỗ hổng bảo mật cấp độ B mức độ ảnh hưởng trung bình, tính kiểm tra hợp lệ lỏng lẻo đến mức người dùng có thể truy cập vào hệ thống.  

Mức độ ảnh hưởng lỗ hổng bảo mật ở mức độ cao nhất - mức độ A: Người dùng có thể dễ dàng truy cập vào hệ thống, thậm chỉ phá hủy hệ thống, lỗ hổng bảo mật này xảy ra do quá trình độ và quá trình quản trị hệ thống không tốt, các lỗ hổng này thường xuất hiện ngay trên phần mềm nhưng không được phát hiện. 

3. Tổng hợp các lỗ hổng bảo mật thường gặp nhất hiện nay

3.1. Injection - Lổ hổng bảo mật chèn mã độc

Lỗ hổng bảo mật xảy ra do nguyên nhân dữ liệu đầu chưa được sàng lọc một cách kỹ càng. Khi các dữ liệu đó được truyền đến toàn bộ hệ thống Hacker có thể tìm ra những sơ hở và chèn mã độc nhằm mục đích làm cho các dữ liệu bị lọt ra ngoài, đột nhập và kiểm soát trình duyệt. 

Giải pháp cho lỗ hổng bảo mật do chèn mã độc này đó là hãy lọc dữ liệu đầu vào một cách nghiêm túc nhất, đồng thời sử dụng các framework trong việc lọc các dữ liệu đầu vào. 

3.2. Broken Authentication - Lỗi xác thực

Nguyên nhân xảy ra các lỗ hổng xác thực này đó là: Trong quá trình thực hiện các phiên làm việc hacker có thể dễ dàng tấn công vào điểm yếu đối với những kẽ hở về mặt xác thực cụ thể như sau: 

- URL - mã định dạng tài nguyên thống nhất có thể chứa mã định danh của phiên làm việc nhưng lại bị rò rỉ. 

- Quá trình mã hóa mật khẩu không được thực hiện, chủ quan trong việc lưu trữ mật khẩu quá lỏng lẻo, dễ mã hóa. 

- Lỗ hổng về mặt bảo mật các phiên làm việc cố định - Session Fixation và cướp phiên làm việc - Session Hijacking. Phiên làm việc bị tấn công là do việc thực hiện và đảm bảo về mặt thời gian thực hiện phiên làm việc không chính xác. 

Giải pháp cho quá trình lỗ hổng bảo mật về mặt xác thực này đó là: Tạo framework - khung chương trình có chứa các mã xác thực riêng biệt, tránh gặp phải các trường hợp lỗi bảo mật Website như trên. 

3.3. Cross Site Scripting - Chèn các đoạn mã ngôn ngữ lập trình Javascript vào ứng dụng web

Kẻ tấn công sẽ lợi dụng sơ hở khi dữ liệu đầu vào không được lọc, chúng sẽ chèn các đoạn mã javascript vào ứng dụng và gây ảnh hưởng đến trình duyệt web. Hậu quả là người dùng có thể bị đánh cắp dữ liệu bộ nhớ đệm, thậm chí bị lừa truy cập vào những website gây độc hại cho hệ thống. 

Giải pháp đặt ra cho lỗ hổng bảo mật khi các hacker tấn công vào các ứng dụng web bằng các đoạn mã Java này đó là: Thẻ HTML cần được giữ lại một cách bảo mật. Đây là một trong những giải pháp tối ưu nhất vừa không gây ảnh hưởng đến người dùng lại vừa có thể tránh được hành vi tấn công về mặt  nội dung và tiêm các mã độc hại vào thẻ HTML. Hoặc giải pháp thứ hai đó chính là mã hóa tất cả các thẻ HTML sang một dạng dữ liệu khác. 

3.4. Security Misconfiguration - Lỗi cấu hình bảo mật

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng cấu hình của các ứng dụng và của các website lỗi, sai và hình thành các lỗ hổng bảo mật này có thể xảy ra bởi các nguyên nhân như sau:  

- Trong quá chạy ứng dụng lại bật chế độ gỡ lỗi lập trình

- Các loại phần mềm được sử dụng đã quá cũ và trở nên lỗi thời như trình bổ trợ Wordpress hoặc phần mềm Phpmyadmin,...

- Không đổi lại các loại từ khóa hoặc mật khẩu mặc định trong hệ thống cũng khiến cho các hacker dễ dàng tấn công. 

Và giải pháp cho việc giải quyết các lỗ hổng này đó là: Có thể sử dụng các phần mềm quét lỗ hổng bảo mật trên hệ thống máy chủ phục vụ cho quá trình xây dựng các ứng dụng trên hệ thống máy. 

3.5. Lỗ hổng bảo mật các dữ liệu nhạy cảm - Sensitive Data Exposure

Các dữ liệu nhạy cảm này bao gồm các thông tin về mã thẻ tín dụng, tài khoản ngân hàng hay mật khẩu tất cả đều phải được mã hóa và không được gửi đi dưới mọi hình thức. Đặc biệt, các dữ liệu nhạy cảm này không được lưu trữ trên dữ liệu bộ nhớ đệm hay trên các định vị tài nguyên thống nhất như URL. 

Giải pháp cho lỗ hổng bảo mật khi bị rò rỉ các dữ liệu nhạy cảm này đó là: 

- Các dữ liệu nhạy cảm không nên lưu hoặc nên được hủy khi không cần thiết phải sử dụng đến chúng. 

- Các thông tin nhạy cảm có thể được lưu trữ nhưng với điều kiện sử dụng hệ thống mật khẩu đảm bảo an toàn. Hệ thống mật khẩu nên được sử dụng hàm Hash và được mã hóa. 

Thêm một lưu ý nữa đó là các loại khóa mã hóa không được lưu cạnh các loại dữ liệu mà bạn cần bảo vệ trước đó.

4. Phát hiện các lỗ hổng bảo mật bằng những cách nào?

Một cách đơn giản và dễ sử dụng nhất đó chính là việc sử dụng các công cụ - phần mềm quét lỗ hổng bảo mật trên máy tính của bạn. Các phần mềm quét lỗ hổng bảo mật có bao gồm cả miễn phí và có trả phí như: Retina Network Security Scanner; Qualysguard; GFI languard; Nexpose,...và còn nhiều các phần mềm quét lỗ hổng bảo mật khác. 

Sử dụng dịch vụ thuê người chuyên gia đi tìm kiếm các lỗ hổng bảo mật cũng là một trong những phương pháp vô cùng hữu hiệu. Các chuyên gia tìm các loại lỗ hổng bảo mật bằng còn đường thủ công hay còn gọi là các pentest sẽ giúp bạn giải quyết các vấn đề về lỗ hổng bảo mật trên hệ thống của bạn. 

Bug Bounty - Bạn đã từng nghe thấy chương trình này bao giờ chưa? Bằng cách đưa ra các mức giải thưởng hợp lý cho việc đi tìm kiếm các lỗ hổng bảo mật. Người chơi vừa có cơ hội được áp dụng nghiệp vụ chuyên môn lại vừa nhận được các giải thưởng về mặt vật chất xứng đáng với công sức họ bỏ ra. 

Để ngăn chặn những kẻ tấn công làm hại đến website và các ứng dụng cũng như hệ điều hành,...trên máy của bạn thì việc đăng ký và sử dụng các chính sách báo cáo lỗ hổng bảo mật trực tiếp lên website. Các hacker sẽ sớm đầu hàng và chẳng thể ho he được gì đâu. 

5. Giải pháp cho các lỗ hổng bảo mật

Để tránh xảy ra các tình trạng lỗ hổng bảo mật và hứng chịu các hậu quả do lỗ hổng bảo mật gây ra thì sau khi thực hiện công việc lập trình các lập trình viên cần sử dụng thêm các công cụ - các phần mềm phát hiện các lỗ hổng bảo mật miễn phí bằng cách tải các phần mềm này về và sử dụng. 

Phần mềm Retina Network Security Scanner: Phần mềm này sẽ giúp bạn cụ thể hóa và tìm ra các lỗ hổng về bảo mật một cách chi tiết nhất thông qua các báo cáo và cách sắp xếp một cách có trật tự. Thông qua các báo cáo đó bạn cũng có thể biết được mức độ ảnh hưởng và sự nguy hại của lỗ hổng bảo mật đến hệ thống máy tính của bạn. Toàn bộ hệ thống sẽ được làm sạch sau quá trình sử dụng công cụ quét hệ thống này. 

Công cụ quét lỗ hổng bảo mật QualysGuard : Công cụ này sẽ là một trong những công cụ hữu ích đối với trình duyệt web mà bạn thường xuyên sử dụng. Nó có tác dụng trong việc báo cáo các thông tin liên quan đến trình duyệt như: Các lỗ hổng về bảo mật, cùng các vấn đề nguy hại cho website của bạn. 

Công cụ quét lỗ hổng bảo mật GFI Languard: Đây là một trong những công cụ vô cùng hữu ích cho việc thực hiện quét toàn bộ hệ điều hành và ứng dụng trên hệ thống máy tính của bạn, giúp bạn tìm ra được các lỗ hổng khó phát hiện nhất với tốc độ quét nhanh nhất có thể trước khi các hacker kịp tấn công vào các phần mềm, ứng dụng của bạn. 

GFI Languard không sẽ thực hiện các công việc như sau: Quét hệ thống mạng và lọc ra tất cả các lỗ hổng bảo mật; phân tích dữ liệu trên máy tính của bạn về các cổng dữ liệu đang hoạt động và hệ thống tài nguyên trên máy tính mà bạn đang chia sẻ. Bên cạnh đó phần mềm này còn hỗ trợ bạn trong việc đưa ra các cảnh bảo và những điểm yếu - chỗ sơ hở mà hacker có thể xâm nhập vào. 

Chưa hết, GFI Languard còn mang đến cho bạn những thông tin cần thiết với các thông báo về độ mạnh yếu của mật khẩu, phiên bản của hệ điều hành, và hệ thống cài đặt máy tính đang ở tình trạng như thế nào? Tốt hay không tốt. 

Công cụ quét lỗ hổng bảo mật Nexpose: Công cụ này sẽ thực hiện quét lỗ hổng trên hệ điều hành và thông báo kết quả dưới dạng Biểu đồ bao gồm cả những lỗ hổng bảo mật nghiêm trọng đến không nghiêm trọng, và đưa ra cả các giải pháp khắc phục cho từng lỗ hổng bảo mật đó. Một số công cụ quét lỗ hổng bảo mật có tính phí thuộc công ty Rapid7 bao gồm Nexpose enterprise, Nexpose Express và Nexpose consultant. 

Đó là toàn bộ các thông tin về lỗ hổng bảo mật từ những loại lỗ hổng bảo mật phổ biến nhất đến giải pháp và cách phát hiện lỗi,...mà bạn có thể tham khảo. Hy vọng rằng các thông tin trên hữu ích cho bạn trong quá trình làm việc và để tránh được những rủi ro không mong muốn. 

Như vậy, Trong quá làm việc lập trình viên cần chú ý thực hiện các thao tác một cách nghiêm ngặt, tránh để xảy ra những sơ hở, tạo điều kiện cho những kẻ tấn công có thể đột nhập và phá hủy toàn bộ hệ thống web của bạn. Áp dụng các phần mềm quét các lỗi rò rỉ về lỗ hổng bảo mật sau khi hoàn thành các thao tác lập trình.

Đăng ngày 20/11/2020, 32 lượt xem