Http, https là gì? Tìm điểm khác biệt cơ bản giữa chúng

Mục lục

Đọc ngay bài viết dưới đây để trả lời cho mình câu hỏi trên cũng như hiểu hơn về những khác biệt kèm theo lợi ích của http, https nhé.

Trong quá trình truy cập và sử dụng internet, tất cả chúng ta sẽ bắt gặp một trong 2 giao thức là http và https là điều đương nhiên. Tuy nhiên có một điều rất thú vị rằng, đang có một lượng lớn người dùng tưởng như đã quá quen thuộc với website vậy đấy nhưng duy chỉ một yếu tố nhỏ bé trong sự xuất hiện nhưng lại mang giá trị vô cùng quan trọng đó chính là http hay https thì họ lại chẳng hề để ý đến. Kết quả là khi được hỏi tới khái niệm của chúng, nhiều người lại chẳng thể trả lời được và càng không biết chúng có lợi ích gì cho bạn trong quá trình bạn trải nghiệm website.

Để lấp đầy lỗ hổng kiến thức này thì hãy cùng theo ngòi bút của Bích Phượng tìm hiểu sâu hơn http, https là gì cũng như những điều lý thú xoay quanh hay thuật ngữ này bạn nhé.

1. Khái niệm http, https là gì?

http và https đều được gọi chung là giao thức có chức năng truyền tải và khả năng truyền tải rất nhiều dạng dữ liệu, thậm chỉ bao gồm cả siêu văn bản thông qua nền tảng tìm kiếm là internet – một phát minh vĩ đại của công nghệ. Mỗi một giao thức này lại có định nghĩa khác nhau. Cụ thể như thế nào mời bạn đọc kéo tiếp nội dung xuống phần bên dưới.

Trước tiên hãy hiểu http là gì? http chính là một thuật ngữ được viết tắt từ cụm từ HyperTexk Transfer Protocol. Dịch sang tiếng Việt thì cụm từ này mang nghĩa: giao thức truyền tải siêu văn bản. Cơ chế hoạt động của http đó chính là dựa trên mô hình máy chủ (server) – máy khách (Client), tức là người dùng sẽ tiến hành gửi yêu cầu tìm kiếm thông tin nào đó của mình qua máy chủ, sau đó máy chủ sẽ hồi đáp lại yêu cầu này bằng cách đưa người dùng tới trang web chứa nội dung trong yêu cầu và trang wbe đó mang giao thức http. Và http cũng chính là một giao thức được dùng phổ biến nhất ở toàn bộ các giao thức có chức năng truyền tải dữ liệu thông tin thông qua internet.

Nếu đã hiểu cơ bản về http thì việc khám phá https là gì cũng trở nên đơn giản hơn vì dường như đây là một gia thức nâng cao của http. Https được viết tắt của cụm từ Hypertext Transer Protocal Secure, có nghĩa là giao thức có khả năng truyền tải siêu văn bản đảm bảo thông tin dữ liệu được bảo mật tốt hơn. Như thế, rõ ràng https chính là một giao thức có mức độ an toàn, chế độ bảo mật của http. Với lợi ích đó, đã có rất nhiều website bán hàng, các địa chỉ cung ứng các dịch vụ qua internet đều sử dụng giao thức https để bảo mật hiệu quả thông tin khách hàng của họ, vừa đảm bảo sự an toàn thông tin vừa gây dựng hiệu quả chữ tín.

Vậy bản chất của https có nghĩa là gì? https chính là sự kết hợp hoàn hảo giữa 2 yếu tố: hoặc là giữa http với SSL hoặc giữa http với TLS. Qua đó, https tạo ra được một tấm khiên an ninh vô cùng chắc chắn để giữ cho quá trình trao đổi thông tin thông qua mạng internet trở nên an toàn, bảo mật.

Đã được xuất hiện trên thị trường công nghệ từ khá lâu nhưng ở thời gian đầu, giao thức https hầu như chỉ được dùng cho các trang web phục vụ các giao dịch về chuyển tiền, mua bán, chuyển thông tin bảo mật. Theo đó một số website điển hình có dùng https gồm các website của ngân hàng, các trang mạng xã hội, website thương mại điện tử, các dịch vụ web khác như outlook mail hay gmail đều có sử dụng giao thức https.  

Người ta sử dụng giao thức này cũng bởi vì nó mang đến một số lợi ích như sau :

- Đảm bảo sự bí mật.

- Tính toàn vẹn.

- Độ tin cậy cao.

Qua việc tìm hiểu khái niệm cụ thể của http và https thì có lẽ chúng ta đã hiểu rõ từng giao thức, nhưng vì chúng là những phương thức nâng cao nối tiếp nhau, cải thiện từ giao thức cũ phát triển lên giao thức mới thế nên sẽ có những nét tương đồng làm cho nhiều người dễ dàng bị nhầm lẫn giữa http và https. Hãy phân biệt thật cụ thể hai giao thức này để chúng ta có thể lựa chọn sử dụng giao thức phù hợp và có thể mang tới nhiều lợi ích nhé.

2. Phân biệt rõ ràng http và https

Có thể nói, https là phiên bản nâng cấp của http nhưng giữa chúng có khá nhiều điểm khác biệt. Khác biệt như thế nào thì bạn hãy theo dõi những chia sẻ bên dưới đây nhé.

2.1. Khác biệt về tên gọi của http và https

Nhìn bằng mắt ai cũng thấy, một giao thức thêm hậu tố « S » còn giao thức kia không có, về phát âm, http có 4 âm tiết, https có 5 âm tiết. Như vậy rất rõ ràng về sự khác biệt trong cách gọi tên hai giao thức này.

Tuy nhiên  nếu chỉ so sánh như vậy thì có phần không thỏa đáng và cũng không mang đến giá trị mà chúng ta cần đúng không nào. Hãy đi sâu hơn nữa về cách gọi tên của chúng để có được sự khác biệt rạch ròi nhất bạn nhé.

Https viết đầy đủ là Hypertext Transfer Protocol Secure, còn http tối giản hơn sẽ là Hypertext Transfer Protocol, sự khác nhau này không chỉ có tác dụng phân biệt mà nó còn ngầm nói cho người dùng rằng, sử dụng giao thức https sẽ an toàn hơn so với http vì http không có yếu tố Secure.

Trong cuộc sống hiện đại thì việc bảo mật các thông tin, nhất là thông tin cá nhân riêng tư luôn được tất cả mọi người quan tâm đòi hỏi chính vì vậy mà xu hướng dùng https cũng trở nên phổ biến hơn.

2.2. Nguyên lý hoạt động của http và https

http sẽ hoạt động dựa vào mô hình Máy chủ và máy khách, cơ chế hoạt động sẽ là máy khách đưa ra yêu cầu và máy chủ hồi đáp. http chính là cách giúp máy khách và máy chủ liên hệ, giao tiếp cùng với nhau, được thống nhất. Giao thức http sẽ thể hiện được vai trò quan trọng của mình khi truyền tải thông tin từ cả hai phía nhưng tuyệt đối không có tác dụng bảo mật thông tin khi truyền đi.

Mặc dù có cùng nguyên lý hoạt động giống với http thế nhưng https bổ sung thêm tính năng bảo mật cao, tính năng này có thể là TLS hoặc SSL như đã đề cập tới ở trên. Nhờ vậy mà toàn bộ các thông tin khi được truyền đi sẽ trải qua quá trình mã hóa, từ đó được bảo mật để đảm bảo sự an toàn. Như vậy nên chỉ có máy khách, máy chủ biết rõ người dùng chuyển tải thông tin gì ngay cả khi bạn truy cập vào các phương tiện công cộng.

2.3. Sự khác biệt ở cổng kết nối

Cổng kết nối hoặc Port chính là phần máy khách sẽ nhận thông tin được gửi tới từ máy chủ. Mỗi cổng kết nối mang chức năng, số hiệu riêng, trong đó, http dùng cổng 80 còn https dùng cổng 443.

2.4. Tốc độ truy cập của http và https khác nhau như thế nào?

Dù có phần tối ưu hơn rất nhiều so với http nhưng thời gian đầu, https không thực sự thông dụng và người dùng ít khi sử dụng tới nó. Đến thời điểm hiện nay, sự thay đổi về nhận thức người dùng cũng như thực trạng xã hội đòi hỏi cho nên https đã được dùng nhiều hơn. Một lý do quan trọng để khách hàng lựa chọn giao thức này nằm ở tốc độ truy cập đã được nâng cấp hơn rất nhiều so với http, có nghĩa là tốc độ truy cập cao, cấu hình lớn.

3. Nên sử dụng http hay https?

Dựa trên sự so sánh ở nhiều phương diện của hai giao thức http và https thì chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy những ưu điểm của từng loại và biết được loại nào có nhiều ưu điểm hơn. Tuy vây, để thuyết phục thì tất nhiên chúng ta vẫn sẽ phải có lý do chính đáng. Hãy tìm hiểu xem nên dùng http hay https và vì sao lại có sự lựa chọn đó bạn nhé.

3.1. Các vấn đề gặp phải khi dùng http

Hiện nay, cả hai giao thức http và https đều được dùng phổ biến tại thị trường internet Việt Nam cũng như toàn cầu. Việc lựa chọn http đem lại khả năng truy cập nhanh chóng, giúp bạn mất ít thời gian hơn cho nên vẫn được nhận những tình cảm đặc biệt của khách hàng. Tuy nhiên, sử dụng giao thức này cũng không tránh khỏi những vấn đề hạn chế.

Chúng bao gồm:

- Dễ bị kẻ xấu đánh cắp thông tin do khi gửi thông tin dữ liệu thông qua giao thức http thì trình duyệt của bạn sẽ kết nối tự động với máy chủ nhưng dữ liệu vẫn giữ nguyên văn bản, không được mã hóa nên rất dễ bị đánh cắp. Điều này đặc biệt nghiêm trọng nếu như bạn có nhiều thông tin liên quan tới các vấn đề như an ninh quốc phòng, kinh doanh,… gây ra những tác hại nghiêm trọng đến sự nghiệp, sự phát triển doanh nghiệp, con đường thăng tiến của bản thân. Kẻ xấu cũng có thể lấy đi thông tin cá nhân của bạn để giả danh bạn thực hiện các giao dịch trái pháp luật.

- Có thể truy cập vào các website giả dạng. Điểm khác biệt khi dùng hai giao thức này chính là xác thực website. Nếu bạn đùng giao thức http thì không thể xác thực để biết website bạn đang dùng liệu có phải chính thống không.

3.2. Những lợi ích https đem lại

Trong khi http có rất nhiều rủi ro thì https lại tỏ ra ưu thế hơn trong việc khắc phục những rủi ro đó cho người dùng. Để đảm bảo được quyền riêng tư cá nhân, bảo vệ các thông tin bảo mật quan trọng và thậm chí là không quan trọng nhưng nhu cầu bảo mật thông tin ai cũng có thì bạn hãy sử dụng giao thức https nhé.

Thứ nhất, https giúp bạn bảo mật thông tin một cách tuyệt đối.

Thứ hai, giao thức này cho phép người dùng xác nhận trang web có phải chính thống hay không để đảm bảo đang dùng một website an toàn.

Như vậy, hai giao thức trên đều mang tới cho người dùng những lợi ích nhất định. Tuy nhiên, để có thể tối ưu hoạt động sử dụng internet hiệu quả thì chắc chắn https chính là sự lựa chọn hàng đầu của bạn và của tất cả người dùng internet.

Đăng ngày 20/11/2020, 60 lượt xem