“Cache là gì?” - Tìm hiểu về thao tác xóa trên các trình duyệt

Mục lục

1. Giải đáp về thuật ngữ “Cache là gì?”

Cache hay còn được hiểu đơn giản đó là bộ nhớ đệm dùng để chứa dữ liệu và các dữ liệu này được nằm chờ yêu cầu từ ứng dụng hay như phần cứng. Các dữ liệu được chứa đựng trong bộ nhớ cache đó có thể là kết quả của việc tính toán trước hoặc là sự trùng lặp về dữ liệu và lưu trữ ở một nơi khác. 

Thực tế phần cứng cài đặt cache như một nơi chứa các dữ liệu tạm thời để có thể giúp ích cho việc sử dụng lại. Đặc biệt với CPUs và ổ đĩa cứng HHD lại thường xuyên sử dụng cache hơn, cũng có sự tương tự như trình duyệt web và máy chủ sử dụng tới. 

Cache bao gồm các thanh ghi, mỗi một thành ghi đó sẽ chứa 1 bit thực hiện đánh dấu việc đang lưu trữ từ bộ nhớ hoặc là đánh dấu về việc chưa sử dụng. Bên cạnh đó còn có 1 nhãn để kiểm tra về việc nó có phải là dữ liệu ứng với bộ nhớ hay không, còn 1 vùng là để lưu trữ dữ liệu giống với bộ nhớ. 

Khi mà cache client cần truy cập tới dữ liệu bộ nhớ vì nó sẽ chủ động tiến hành việc kiểm tra cache. Nếu trường hợp có 1 thanh ghi có nhãn (hay tag) tương ứng cùng dữ liệu mong muốn thì cache client sẽ sử dụng dữ liệu tại thanh ghi đó (gọi là cache - hit). Còn trường hợp về việc cache client không tìm được một thành ghi với dữ liệu xảy ra thì cache miss sẽ xảy ra, tức là CPU sẽ truy cập vào bộ nhớ là tất các dữ liệu cần truy cập và đồng thời đưa thêm vào 1 thành ghi.  

Cách hiểu đơn giản hơn đó là khi mà cache miss xuất hiện thì sẽ chủ động loại bỏ một số thanh ghi, dọn chỗ cho dữ liệu không nằm trong cache đi vào. Tuy nhiên, việc loại bỏ cũng không phải là ngẫu nhiên mà sẽ cần tuân thủ theo các quy định nhất định cho việc thay thế. Hiện tại việc thay thế thông dụng nhất đó là least recently used - LRU, loại bỏ đi những cache ít được sử dụng nhất. 

2. Lợi ích mà cache đem lại khi tác động đến web

Không phải ngẫu nhiên và một công cụ như cache được ra đời vì là cache sẽ đem lại lợi ích nhiều hơn cho website. Hơn nữa, do chính tính năng hữu ích mà số lượng người sử dụng về cache cũng ngày càng tăng cao tạo nên một vị trí thiết yếu khó có thể bỏ lỡ. 

+ Thứ nhất, cache sẽ giúp cho chúng ta có thể cải thiện về tốc độ cùng việc có thể đáp ứng hầu hết về các yêu cầu tức thời. 

+ Thứ hai, tạo nên sự giảm thiểu cho băng thông giúp tối đa các hoạt động mạng bị lặp đi lặp lại không cần thiết hay quá nhiều lần. 

+ Thứ ba, cache giúp gia tăng hiệu suất cho phần cứng, tăng hiệu suất chung và có thể giảm tối thiểu về các xử lý cần thông qua CPU. 

+ Thứ tư, đáp ứng phục vụ cho các lưu lượng truy cập lớn, đôi khi có thể tăng lượng truy cập gấp 3 - 4 lần so với các gói khác, điển hình như memcached hosting. 

Như vậy chúng ta có thể nhận thấy được cache có thể lưu những nội dung nhất định hoặc bất kỳ nào đó. Các nội dung được lưu này được tái sử dụng cho các lượt truy cập sau của người sử dụng, cụ thể như: 

+ Cache lưu Logo, hình ảnh tĩnh, banner, tiêu đề

+ Cache lưu các file định dạng css, các file về javascript

+ Cache lưu tập tin có thể tải về

+ Cache lưu tập tin media

...

3. Dữ liệu cache được lưu giữ ở đâu?

Các dữ liệu của cache được lưu trữ ở rất nhiều nơi khác nhau trên chính server, giữa các webserver hoặc đơn giản giữa các client. Nhưng để chiếm tốc độ lưu trữ nhiều và điển hình thì sẽ là vị trí dưới đây. 

3.1. Trên Browser cache

Mọi trang web trình duyệt từ google, firefox hay safari đều có một bộ nhớ đệm cache riêng tác động cải thiện cho hiệu suất khi được truy cập. Tức là khi người sử dụng vào 1 webpage thì các dữ liệu của trang sẽ được tiến hành lưu trữ trong cache trên chính trình duyệt của máy tính.

Bên cạnh đó dù bạn có bấm bút back trở lại thì trình duyệt gần như lập tức hiển thị các dữ liệu đã lưu tại bộ nhớ cache - hay còn gọi là cách tiếp cận read cache giúp rút ngắn được sự tăng tốc độ phản hồi của trình duyệt nên nhiều lần. Cũng chính vì vậy mà Browser cache là nơi lưu trữ giữ liệu webpage phổ biến nhất, có sự giới hạn cho 1 người dùng và có thể cá nhân hóa dữ liệu trả về. 

3.2. Trên Proxy cache

Có thể Browser chỉ có sự giới hạn về một người dùng duy nhất thì proxy lại có thể đáp ứng nhu cầu sử dụng tốt hơn. Mức cao nhất có thể lên tới hàng trăm user truy xuất cùng 1 nội dung và proxy cache lại được cài đặt và có thể vận hành bởi internet service providers (ISPs). 

Khi sử dụng về proxy cache chúng ta có thể tận dụng tài nguyên phần cứng một cách tối đa hơn rất nhiều. Hơn nữa là việc proxy bạn còn có thể lấy bất kỳ máy chủ nào nằm giữa client với server webs để tiến hành cache dữ liệu. 

3.3. Lưu trữ tại Gateway cache

Gateway cache lại khác biệt với proxy cache, không sử dụng đến ISPs để giảm bằng thông mà lại được đặt gần với origin server để giúp việc giảm tải lên server. Triển khai với mô hình dạng máy chủ hai lớp, tại đó với 1 lớp giữ vai trò là fontend trực tiếp xử lý các file tĩnh như html, css còn một lợp khác là đảm nhận backend xử lý các nội dung động về dynamic content. 

Hơn nữa là Gateway cache lại được cài đặt bởi chính quản trị viên vậy nên chúng ta có thể kiểm soát và tiến hành điều khiển một cách dễ dàng. Hoàn toàn ngược lại với hai cách lưu trữ tên về browser và proxy cache. 

4. Các loại cache phổ biến là gì?

Hiện nay với cache khi được áp dụng sẽ được phân chia thành 3 loại chính cùng đó mỗi loại sẽ có khái niệm, ưu điểm và nhược điểm riêng. 

4.1. Write - around cache

Đối với loại hình này sẽ có khả năng ghi lại mọi hoạt động tác động trực tiếp vào bộ nhớ và hoàn toàn bỏ qua về cache. Ưu điểm có thể là giúp cho bộ nhớ cache đệm không có sự quá tải bởi quá nhiều bản ghi input và output thực hiện một lúc. Tuy nhiên, nhược điểm sẽ là việc không lưu trữ được dữ liệu trừ khi dữ liệu được truy xuất từ bộ nhớ từ đó làm cho hoạt động truy cập ban đầu sẽ chậm hơn. 

4.2. Write - through cache

Là một loại kỹ thuật giúp dữ liệu ghi đè lên cả bộ nhớ cache đệm và bộ nhớ storage. Từ đó giúp cho dữ liệu luôn luôn được lưu trữ tạm thời và việc xuất đọc trở nên nhanh chóng nhưng cũng tồn tại về nhược điểm. Thời gian lưu trữ dài, các hoạt động ghi được coi là hoàn thiện khi dữ liệu được ghi trên cả hai bộ nhớ đệm và chính bởi đó mà đôi khi dẫn tới việc trễ nãi quá trình lưu hay ghi nhớ dữ liệu. 

4.3. Write - back cache

Đối với loại bộ nhớ đệm ghi lại này thì được tới là một kỹ thuật cho phép người dùng có thể chuyển đổi dễ dàng toàn bộ các hoạt động sang bộ nhớ cache. Thao tác ghi xem xét hoàn chỉnh khi các dữ liệu đã lưu trữ trên bộ nhớ đệm cache rồi sau đó tiến tới việc sao chép sang bộ nhớ cache chính. 

Ưu điểm của loại hình này là các dữ liệu được lưu trữ ngay tại chính bộ nhớ cache nên tốc độ cũng như hiệu năng của web hay ứng dụng đều cải thiện. Nhưng lại có một nhược điểm vô cùng lớn là mức độ an toàn thông tin phụ thuộc vào cơ chế mà bộ nhớ đệm cache được sử dụng. Đôi khi có trường hợp về dữ liệu bị mất xảy ra trước khi được lưu trữ tại bộ nhớ chính. 

5. Gợi ý đôi chút về việc xóa bộ nhớ cache

Về việc lưu trữ và sử dụng bộ nhớ đệm cache sẽ luôn có lợi cho bạn nhưng đôi khi bạn cũng nên dành một chút thời gian cho việc xóa bớt lịch sử của bộ nhớ. Bởi điều đó sẽ giúp bạn tránh được những gợi ý tìm kiếm phiền toái hay như giảm bớt đi phần nào dung lượng lưu trữ giúp máy tính và điện thoại trở nên mượt hơn. 

* Xóa bộ nhớ cache trên trình duyệt Google

Bước 1: Tiến hành click vào biểu tượng ba chấm dọc tại thành menu phía góc phải > Click chọn History (lịch sử) > Click lịch sử để xem toàn bộ. 

Bước 2: Sau đó bạn tiến hành chọn “Clear browsing data - xóa lịch sử duyệt web”. 

Bước 3: Tiếp đó bạn tiến tới chọn về thời gian cần xóa về trình duyệt với các lựa chọn (24h, 7 ngày hoặc tất cả), lựa chọn về loại dữ liệu cần xóa. 

Bước 4: Cuối cùng là click vào nút clear data - xóa dữ liệu để hoàn tất. 

* Xóa bộ nhớ cache trên trình duyệt Firefox

Bước 1: Tiến hành click vào biểu tượng ba chấm dọc tại thành menu > Click chọn Library (thư viện) > Click lịch sử để xem toàn bộ > và chọn Clear Recent History.

Bước 2: Tiếp đó bạn tiến tới chọn về thời gian cần xóa về trình duyệt với lựa chọn về loại  dữ liệu cần xóa phù hợp,

Bước 3: Cuối cùng là click vào nút Clear now để hoàn tất.

* Xóa bộ nhớ cache trên trình duyệt Safari

Bước 1: Tiến hành việc di chuyển tới tab lịch sự tại thành Menu > Click chọn Clear History (lịch sử) > Click lịch sử để xem toàn bộ. 

Bước 2: Sau đó bạn tiến tới chọn về thời gian cần xóa về trình duyệt về nếu muốn xóa tất cả thì chỉ cần chọn Click All history. 

Bước 3: Cuối cùng là chọn nút Clear data xóa dữ liệu và có lưu ý rằng Safari không cho phép bạn lựa chọn về các loại dữ liệu như cache, history hay cookies.

* Xóa bộ nhớ cache trên trình duyệt Microsoft Edge

Bước 1: Tiến hành click vào biểu tượng ba chấm 

ngang “...” tại thành menu phía góc phải > Click chọn History (lịch sử) > Click Clear history để xem toàn bộ. 

Bước 2: Sau đó bạn tiến hành chọn các mục cần thực hiện xóa tại tab Clear browsing data. 

Bước 3: Click vào nút clear data - xóa dữ liệu để hoàn tất. 

Khi sử dụng trình duyệt này bạn có thể bật chế độ cho việc hệ thống có thể tự động xóa cache khi trình duyệt được đóng lại. Hoặc với các trình duyệt bạn muốn thực hiện thao tác xóa nhanh hơn thì hãy sử dụng tới các phím tắt trên bàn phím. 

+ Bạn sử dụng hệ điều hành windows thì phím tắt sẽ là “Ctrl + Shift _ Delete” 

+ Bạn sử dụng Mac OS phím tắt là “Command + Shift + Delete”.

Ngoài ra cũng sẽ còn có các thao tác giúp bạn thực hiện xóa bộ nhớ đệm cache ngay trên chính điện thoại di động của mình khá đơn giản tương tự như máy tính. Vậy nên hãy thử dành thời gian và bắt đầu làm sạch thiết bị của mình tạo tốc độ load nhanh hơn, tránh việc hiển thị không đúng nội dung nhé. 

Qua bài viết trên đây của timviec24h.vn có lẽ đã giúp bạn phần nào hiểu được về cache là gì? Hay như thông qua gợi ý sẽ giúp bạn xóa được bộ nhớ theo các trình duyệt một cách dễ dàng cho mọi thiết bị. 

Đăng ngày 20/11/2020, 11 lượt xem